دانلود تحقیق تاثیر اعتیاد در سلامت روانی جوانان

اختصاصی از اس فایل دانلود تحقیق تاثیر اعتیاد در سلامت روانی جوانان دانلود با لینک مستقیم و پر سرعت .

تعریف عملیاتی سلامت روانی:

عبارتند از نمره ای که فرد در آزمون CHQ به طور کلی بدست می آورد.

تعریف عملیاتی اعتیاد:

افراد معتاد در مقیاس aps , aas در خرده آزمون mmp12 نمره بالایی کسب می کنند.

ادبیات تحقیق:

لوینسون و همکاران در سال 1962 سلامتی روان را این طور تعریف کرده اند (سلامتی روان عبارتند از این که فرد چه احساسی نسبت به خود و اطرافیان دارد. الفرد ادلر می گوید (شایستگی فرد در رشد روابط اجتماعی و احساس مفید بودن و قدرت انجام کار و اعتماد به نفس عالی است و هارتمن معتقد است: ایگو می تواند واقعیت را تشخیص دهد و بدون تعارض نشان دهنده قدرت فرد برای نرمالیتی است.

تاریخچه:

تاریخچه سلامت روان با توجه به وجود بیماریهای روانی از زمانی که بشر وجود داشته و مخصوصاً زندگی اجتماعی را شروع کرده با او همراه بوده است پیدا کردن شروع یک نهضت بخصوص ممکن نیست.

در حقیقت روانشناسی را می توان قدیمی ترین و تازه ترین حرفه قضاوت کرد.

مفهوم سلامت روانی از دیدگاه جامعه شناسی:

جامعه شناسی در نیمه قرن 19 به عنوان واکنشی در مقابل رویکرد فردگرایانه بروز کرده است و ریشه در فلسفه هگل دارد – امیل دورکیم و جورج مید نیز چهره های مشهور این علم هستند دورکیم و مید به ناسلامتی بشر معتقد بودند و آن را نتیجه فروپاشی احسا اجتماعی دانستند سلامتی بشر الزاما متضمن نوعی نظم ثابت اجتماعی است و احساس گوشه گیری و بیگانگی مردم از جامعه به همان اندازه بی ثباتی نظم جامعه حائز اهمیت است.

تعریف مواد مخدر:

اصطلاحاً مواد مخدر به کلیه مواد طبیعی و شمیایی اطلاق می شود که اعتیاد اور باشد برخی از این مواد تخدیر کننده نبوده بلکه ممکن است ایجاد تحرک کند به طور کلی مواد مخدر موادی هستند که مصرف آنها در انسان حالات عمومی لذت بخش هستند به صورت موقت و کاذب هستند بروز همین حالات و کیف و لذت پس از اولین مصرف که در بعضی فقط به علت کنجکاوی مبادرت به این کار می کنند.

اعتیاد: اعتیاد را به عادت کردن، خوکردن و خود را وقف عادتی نکوهیده کردن معنی کردند.

معتاد کیست؟

کسی است که در اثر مصرف مکرر و مداوم، متکی به مواد مخدر یا دارو شده باشد یا به عبارت دیگر قربانی هر نوع وابستگی دارویی یا روانی به مواد مخدر معتاد شناخته می شود.

شامل 13 صفحه فایل WORD قابل ویرایش

دانلود تحقیق بررسی علل ترک تحصیل دانش آموزان ابتدایی شهرستان قوچان

اختصاصی از اس فایل دانلود تحقیق بررسی علل ترک تحصیل دانش آموزان ابتدایی شهرستان قوچان دانلود با لینک مستقیم و پر سرعت .

هر چند مکتب متعالی اسلام سرشار از تعالیم راهگشا و تحول آفرین برای زندگی فردی و اجتماعی ابناء بشر می باشد ولی بی شک  یکی از فرازهای برجسته که تأکید بر این نکته دارد که هر مسلمانی ملکف است در پایان هر روز از ایام عمر خود عملکرد انفرادی اش را در دادگاه حق محور و وجدان مورد نقد قرار دهد، تا ضمن بازنگری مستمر و مسئول بودن نسبت به اعمال و کردارش لحظه ای از نقاط ضعف و قدرت خود غافل نماند، قطعاً  در یک نظام اسلامی که طلایه دار چنین پندارهای ناب، ولی بی نظیر می باشد، پس در سطح کلان نیز می بایست عملکرد ارگان ها و نهادهای مُنتسب به دولت اسلامی بیش و پیش از دیگران مورد ارزیابی و موشکافی قرار گیرد، تا زمینه ی رشد و بالندگی نظام و بهره گیری از تجارب ارزشمند گذشته و حوادث تلخ و شیرین آن فراهم آید که همچنین درا ین نوشتار سعی شده است، در همین راستا عملکرد نهاد مقدس آموزش و پرورش مورد بررسی و تحلیل قرار گیرد و علل افت تحصیلی که نشانه ی ابتلاء نظام آموزشی به یک نارسایی و بیماری تهدید آمیز می باشد، فهرست می گردد، تا موجبات زدودن آثار سوء از چهره ی نظام آموزشی کشور فراهم آید.

امید است این تحلیل و بررسی صادقانه که در این مسیر انجام گرفته ، مؤثر ، نافذ و نافع واقع شود.

کلمات کلیدی : ترک تحصیل – دانش آموزان – افت تحصیلی- آموزش و پرورش

ترک تحصیل میان دوره ای نوعی ضایعه است. ترک تحصیل ممکن است در اثر عدم توفیق در امتحان و محرومیت از ارتقاء یا در نتیجه محدودیتهای اقتصادی و اجتماعی باشد. ناکامیهای پی در پی در امتحان و  ارتقاء  یاس  و  دلسردی و متعاقباً ترک  تحصیل  پیش می آورد. آنجا که خانواده به علل مالی و اقتصادی به کار روزانه و دستمزد ناچیز دریافتی فرزند خود نیازمند است. از نتیجه تحصیل که بازده فوری و آنی ندارد و فقط به آینده ای نامعلوم امید می بندد می گذرد و پاداش نسیه و غیر مطمئن تحصیل رسمی را با آنچه نقدی است و رفاه حال و تامین طی آینده را تضمین می کند معاوضه کرده و راه زندگی فرزند خویش را از مدرسه به جامعه تغییر می دهد. باید توجه داشت که در مرحله نهایی هر دوره تحصیلی و به هنگام انتقال گروه از یک مقطع تحصیلی به دوره بالاتر، ترک تحصیل آنهایی که آمادگی شروع و ادامه تحصیلات بعدی را ندارند امری طبیعی و حتی لازمه توزیع متعادل و حساب شده کودکان و نوجوانان در رشته های انتخابی و تخصصی است. آنچه ضایعه و اتلاف پدید می آورد، ترک تحصیل میان دوره ای است. آنگاه که افرادی به علل متفاوت قبل از به پایان رسیدن یک دوره تحصیلی کوشش های چند ساله قبلی را ناگزیر رها کرده و مدرسه را ترک می کنند، در حقیقت نتیجه چند سال تلاش را بدون اخذ نتیجه مورد نظر از دست می دهند و این یک ضایعه مسلم معنوی و مادی است. تا سال 1344 ش طبق قانون تعلیمات ابتدایی  اجباری  شش  سال  تعیین  شده  بود از  سال  تحصیلی 1345-1346 طبق طرح اصلاح نظام آموزش و پرورش ایران (نظام جدید) تعلیماتی عمومی کشور در دو مرحله ابتدایی و راهنمایی تحصیلی مطرح شد و دوره ابتدایی به عنوان اولین مرحله تعلیمات عمومی شامل پنج سال اعلام گردید.

بیان مسئله

امروزه در مقام مقایسه با گذشته انتظارات از آموزش و پرورش قرن بیستم بیشتر از گذشته است. اما این سرمایه گذاری انجام شده در بیشتر مواقع شاید بازدهی مناسب نداشته و به نوعی به هدر می رود و فرد مجبور به ترک تحصیل یا کناره گیری از آموزش می نماید.

سوالات تحقیق

1-آیا وضع اقتصادی خانواده و وضعیت بد مالی، والدین سبب امتناع از اعزام فرزندان به مدرسه به منظور استفاده از کار آنان و افزودن بر درآمد خانواده سبب ترک تحصیل دانش آموزان می گردد؟

2-آیا به کار نگرفتن روشهای نوین تدریس که به کودکان امکان عملی مطالب را بدهد سبب انصراف از تحصیل شده است؟

3-آیا استفاده بسیار کم از سیستم پاداش و تشویق سبب مردود شدن و در نهایت به ترک تحصیل کودکان منجر شده است؟

4-آیا تنبیه بدنی یا مشکلات زبانی کودکان باعث ترک تحصیل آنان شده است؟

اهداف و ضرورت

لذت بردن یا تنفر از درس و مدرسه معمولاً به دو عامل بستگی دارد: 1-استعدادها و انگیزش خود نوجوان و دوم: چگونگی و کیفیت آموزش بستگی دارد. همه افراد استعداد یکسانی برای یادگیری ندارند. محتوای دروس و کیفیت آموزش به لذت  بخش بودن تحصیل کمک می کند اگر محتوای دروس قابل فهم و جالب نباشد نوجوان را به سمت خود نمی کشد و چنانچه کیفیت آموزش مطلوب نباشد نوجوان علاقه ای به رفتن مدرسه ندارد و از درس و مدرسه سر خورده می شود.

جمعیت لازم التعلیم در دوره نوجوانی  و  جوانی حدود    کل  جمعیت ایران  را تشکیل می دهند. تعلیم به موقع آنان نیز مملکت را از نظر داشتن افراد متخصص و کارگران ماهر تامین می کند. با مقایسه تخمین جمعیت لازم التعلیم در سال 1360 و جمعیتی که در این سال مشغول تحصیل بوده اند معلوم می شود که حدود  جمعیت وارد مرکز آموزشی نشده اند.

فرضیه ها

1-به نظر می رسد اقتصاد خانواده ها بر میزان ترک تحصیل کودکان تاثیر داشته باشد.

2-به نظر می رسد کم تجربه بودن معلمین بر ترک تحصیل کودکان اثر داشته باشد.

متغیرهای تحقیق

در فرضیه اول متغیر مستقل اقتصاد خانواده ها و متغیر وابسته ترک تحصیل. در فرضیه دوم متغیر مستقل کم تجربه بودن معلمین و متغیر وابسته ترک تحصیل کودکان. در فرضیه سوم متغیر مستقل سطح سواد والدین و متغیر وابسته ترک تحصیل کودکان در فرضیه چهارم متغیر مستقل استفاده کم از سیستم پاداش و تشویق. متغیر وابسته ترک تحصیل در فرضیه پنجم متغیر مستقل به کار نگرفتن روشهای نوین تدریس و متغیر وابسته ترک تحصیل در فرضیه ششم متغیر مستقل مشکلات زبانی کودکان و متغیر وابسته ترک تحصیل.

تعاریف عملیاتی مفاهیم

ترک تحصیل عبارت از مساله ای است که با نظام آموزش و پرورش همراه بوده و از مسائل بازدارنده عمده در روند تعلیم و تربیت به شمار می رود و تعریفی که از آن در مقالات یونسکو سازمان جهانی آموزش و پرورش آمده و توسط یحیی عبدالله زاده مدرس مرکز آموزش عالی شهید شمسی پور تهران ترجمه گردیده است عبارت از «ترک تحصیل کنندگان کسانی هستند که در سال اول ثبت نام می کنند ولی نمی توانند در مدرسه به مدت 5 سال آموزش رسمی را با موفقیت به پایان برسانند.[1]

پیشینه تحقیق

یکی از راه های جذب بازماندگان از تحصیل، از طریق نهضت سوادآموزی انجام می شود.

اهمیت سواد آموزی: مساله مبارزه با بی سوادی و گسترش آموزش و پرورش عمومی از مسائل عمده ای است که مورد توجه کشورهای مختلف جهان قرار گرفته است و به دلیل ارتباط و همبستگی رشد اخلاقی، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی هر جامعه با افزایش تعداد باسوادان، سرمایه گذاری در این زمینه و تلاش برای مبارزه با بی سوادی از مهمترین سیاستهای کشورها اعلام شده است. با تصویب طرح پیکار با بی سوادی در برنامه چهارم عمرانی وقت (1347-1351) راه های بسیاری برای مبارزه با بیسوادی در نظر گرفته شد و گردهمایی ها و سمینارهای متعددی در این زمینه برپا شد. در سال 1355 تصمیم گرفته شد کار مبارزه با بیسوادی اصطلاحاً به صورت یک جهاد ملی درآید و بنابراین کار سوادآموزی با عنوان جهاد ملی سوادآموزی ادامه یافت. دقت نظر در سیر تحول سوادآموزی و طرح های متعدد مبارزه با بی سوادی تا سال 1357 مبین این واقعیت است که با وجود تشکیلات گسترده، بودجه مناسب، صرف وقت زیاد، تشکیل سمینارها، کنگره ها و گردهمایی های متعدد، تبلیغات داخلی و خارجی و آمارهای ارائه شده، طرح های مبارزه با بی سوادی در ایران از نظر اهداف مورد نظر موفق نبوده است.

مسائل و مشکلات شناخته شده در کشور تایلند:

1-امتناع از اعزام فرزندان به مدرسه به منظور استفاده از کار آنان و افزودن بر درآمد خانواده و مهاجرت و جابجایی و همراهی فرزندان با آنان.

2-وضعیت بد مالی والدین

3-بی علاقه بودن کودکان به مدرسه و همچنین ناتوانی بچه ها برای رفتن و انجام دادن تکالیف مدرسه و بی توجهی معلمان به نیازهای کودکان.

4-به کار نگرفتن روشهای تدریس که بر کودکان امکان یادگیری عملی مطالب را می دهد.

مشکلات و مسائل شناخته شده در کشور ویتنام:

1-فقدان آگاهی مردم از نیاز به تحصیل در مدرسه.

2-ضرورت کمک فرزندان در کارهای یدی به والدین.

3-فقدان سلامت جسمانی و پایین بودن ظرفیت یادگیری وجود عادتها و آداب و رسوم واپس گرا در مناطق کوهستانی.

6-کمبود وسایل کمک آموزشی مخصوصاً در مدارس مناطق کوهستانی و دوردست.

از کوشش کشورها و سازمانهای بین المللی که به منظور ریشه کن کردن بیسوادی جهان حدود سال 1950 درصد بیسوادان جهان که ناشی از ترک تحصیل بوده 3/44 درصد تخمین زده می شد. این رقم در سال 1960 به به 3/39 درصد و در سال 1970 به 2/34 درصد و در سال 1980 به 29 درصد تقلیل یافته. این رقم و رقمها نشان می دهد که اگر در این مبحث نظام های آموزشی بیشتر سرمایه گذاری کنند و تحقیق و پژوهش را گسترش دهند و جهت جلوگیری از ترک تحصیل طرح ها و پیشنهادات لازم را ارائه بدهند.

اهداف کلی طرح:

آموزش خواندن و نوشتن و حساب کردن به نوجوانان و میانسالان بازمانده از تحصیل به منظور بالا بردن سطح آگاهی در زمینه های مختلف و مساعدت به رشد و توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور؛ ایجاد توانایی های لازم برای حل مشکلات شخصی و اجتماعی بیسوادان و بهسازی زندگی فردی آنان تربیت نیرونی انسانی ماهر برای همگامی با سیاست خودکفایی و پیشبرد اهداف اقتصادی، اجتماعی و صنعتی.

شامل 13 صفحه فایل WORD قابل ویرایش

وضعیت زن در دوره ی قاجار

اختصاصی از اس فایل وضعیت زن در دوره ی قاجار دانلود با لینک مستقیم و پر سرعت .

عنوان: وضعیت زن در دوره ی قاجار

تعداد صفحات: 100

مقدمه: مورخان دوره قاجار بیشتر به شرح حوادث سیاسی  یا شیوه زندگانی شاهان و رجال پرداخته اند و علاقه ای  به تبیین زندگی اجتماعی مردم که زنان نیمی از آنها بوده اند نشان نداده اند  از این رو در لابه لای  تالیف های خود به صورت پراکنده  و غیر مستقیم  به مسائل اجتماعی مردم اشاره کرده اند و چون اکثر مورخان به دربار وابسته بوده اند  بیشتر به گزارش از وضع زنان درباری و خاندانهای اشرافی پرداخته اند اما مولفان  اروپایی چون با فرهنگ ایرانی بیگانه  بوده  وزندگی  ایرانیان از هر نظر برایشان جالب بوده به جزئیات آن توجه بیشتری داشته اند و از طرف دیگر مولفین اروپایی درنگارش  بسیاری از مسائل اجتماعی  و درباری با آزادی بیشتری سخن گفته اند و زنان و مردان  عهد قاجار را خرافاتی و به دلیل برخوردار نبودن از آموزش ، فاقد بینش سیاسی اجتماعی لازم معرفی کرده اند.

تحقیق درباره آشنایی با اقتصاد خرد

اختصاصی از اس فایل تحقیق درباره آشنایی با اقتصاد خرد دانلود با لینک مستقیم و پر سرعت .

فرمت فایل : word  (لینک دانلود پایین صفحه) تعداد صفحات 14 صفحه

مقدمه :

کتاب آنجلو آنجلو پولوس را که شادروان امیر حسین جهانکلو استادش اقتصاد توسعه، تحت عنوان ((جهان سوم در برابر کشورهای غنی)) (1) ترجمه کرده بود و دوباره پیش روی می آورم. خواندن نخستین بار این کتاب و کتابهای دیگر، در سال 1353، چند ماهی پس از انتشار این دو کتاب بر دانش و تجربة امروزی متکی نبود. از یک سو، هنوز از آغاز راه دانش اقتصاد و جهان مشمول C2 (glo bal(economics فاصله زیادی نگرفته بودیم؛ و از سوی دیگر، دانش اقتصاد و توسعه به آزمون نظرها کشف نظرهای تازه و تحلیل گردآمده های واقیعت های جهان در حال توسعه نرسیده بود. باری، در واقع خیلی چیزها بسیار فام تر از آن بودند که ادعای بینش و یافته های نسبتاً کامل را توجیه کنند با این وصف، چنین اعاهایی، درست یا نادرست،‌ امام پر شور و محکم،‌ ارائه می شدند.

دو جنبه مهم در اقتصاد بین الملل

نوسان های اقتصادی در جهان صنعتی پیشرفته،‌صرف نظر از آن که بروز و بازگشت آن را با کدام نظریه بحران توضیح دهیم، دارای جنبه های عینی و مشخص اند. یکی از این جنبه ها کاهش جدی تقاضا برای کالاهایی است که کشورهای کم توسعه به آن شدیداً وابسته اند. نمونه های مشخص آن کاهش تقاضا برای نفت، مس، قلع، سرب،‌قهوه، کاکائو، موز و کالاهای دیگر است بی تردید درجه انعطاف پذیری (یا به اصطلاح اقتصادی ضریب کشش پذیری تقاضا) برای این کالا متفاوت است. برخی از آن ها خیلی تند و با نوسان های زیاد قیمتشان بالا و پائین می رود، برخی کمتر. تا قبل از افت سال 1998ـ1997 دربهای جهانی نفت بهای این ضروری ترین کالا برای جهان صنعتی ثابت تر از آن چه هست پیش بینی می شد. کاهش تقاضا در کشورهای توسعه یافته ـ و به دنبال آن یا همراه با آن در کشورهای کم توسعه ـ برای صادرات اصلی کشورهای کم توسعه دلایل چندی دارد :

یکی از آنها فروکش اقتصادی (سقوط و سراشیبی سطح فعالیت ها) و دیگری بحران (پایین ترین مرحلة سقوط که مدتی دوام می آورد) است که خود می تواند بیانگر جنبه ای از نوسان های ادواری ذاتی نظام سرمایه داری یا ناشی از اشتباه های سیاستگذاری اقتصادی یا وارد آمدن ضربه های خارجی بر اقتصاد آنها باشد.

دلیل دیگر، جایگزین کردن مصرف یک کالای متعلق به کشور کم توسعه با یک کالای دیگر متعلق به کشورهای صنعتی یا کشورهای تازه صنعتی است. این جایگزینی می تواند یا به خاطر شرایط فن شناسی جدید، یا به خاطر محدودیت های طبیعی و اقتصادی یا به خاطر ارزانی نسبی کالای دوم باشد. اما به هر حال در این جایگزینی دو انگیزه مهم است. هزینه ای و تولیدی. مثلاً جایگزینی در مورد نفت ایران یا به دلیل کاهش هزینه تولید انرژی جایگزین پدید می آید یا به دلیل استفاده از ماده ای که تولید تازه تر یا متنوع تری را به جای فرآورده های قدیمی پتروشیمی میسر می سازد به هر حال هر دو انگیزه در انگیزه های اصلی تر،‌ یعنی تبلور می یابد.

دانلود تحقیق کامل درباره راهنمای اندازه گیری شاخص های بهره وری

اختصاصی از اس فایل دانلود تحقیق کامل درباره راهنمای اندازه گیری شاخص های بهره وری دانلود با لینک مستقیم و پر سرعت .

لینک پرداخت و دانلود *پایین مطلب*

فرمت فایل: Word (قابل ویرایش و آماده پرینت)

تعداد صفحه :31

بخشی از متن مقاله

- مقدمه

در سالهای آغازین هزاره سوم کشورهای جهان سعی دارند که سهم بیشتری از تجارت جهانی را به خود اختصاص دهند. برای نیل به این هدف باید بتوانند توان رقابت پذیری خود را افزایش دهند و این امر جز از طریق ارتقای بهره وری امکان پذیر نخواهد بود. بررسی سهم رشد بهره وری کل عوامل تولید در رشد اقتصادی در کشورهای     توسعه یافته یا در حال گذار بیانگر این واقعیت است که در دو دهه گذشته در این کشورها سعی شده سهم عمده ای از رشد اقتصادی از طریق رشد شاخص های بهره وری کل عوامل تامین شود. در صورتیکه کشور ایران بخواهد سطح توسعه یافتگی خود را به سطح کشورهای فوق برساند بجز ارتقای بهره وری سازو کار دیگری دراختیار ندارد.

تاریخچه بهره وری

به طور رسمی و برای نخستین بار لغت بهره وری توسط فردی به نام  کنه در سال 1376 میلادی در مقاله ای به کار برده شد. بیش از یک قرن بعد یعنی در سال 1883 میلادی شخص دیگری به نام لیتر بهر وری را قدرت و توانایی تولید کردن تعریف کرد و در واقع اشتیاق به تولید کردن را همان بهره وری دانست. از اوایل قرن بیستم این لغت دارای مفهوم دقیق تری شد و برای اولین بار در تعریف آن ارتباط بین ستانده و داده مطرح شد. در سال 1900 میلادی ارلی بهره وری را ارتباط بین بازده  و وسایل کار به کار رفته برای تولید بازدهتعریف کرد. و بالاخره شخصیت های حقیقی و حقوقی تعاریف دیگری از بهره وری به شرح زیر مطرح ساختند:

 سازمان همکاری اقتصادی اروپا:  در سال 1950  تعریف کامل تری از بهره وری به شرح زیر مطرح ساخت:

بهره وری خارج قسمت بازده به یکی از عوامل تولید است به دین ترتیب می توان از بهره وری سرمایه ، بهره وری مواد و ... نام برد.

استر فیلد:  بهره وری را نسبت بازده سیستم تولیدی به مقدار یک یا چند عامل تولید استفاده شده تعریف کرد.

اشتاینر: از بهره وری به عنوان معیار عملکرد یا توانایی موجود برای تولید کالا یا خدمت  یادکرد  . سیگل: بهره وری را نسبت میان ستانده و نهاده مرتبط با عملیات تولیدی مشخص و معیین تعریف می کند.

سازمان بین المللی کار : در تولید محصولات مختلف ادغام چهار عامل زمین ، سرمایه ،کار و سازماندهی را ضروری می داند. گفته می شود که نسبت ترکیب این عوامل به محصولات معیاری برای سنجش بهره وری است.  

آژانس بهره وری اروپا:  بهره وری را درجه استفاده مناسب و موثر از هر یک از عوامل تولید  معرفی می کند. این آژانس در تعریف دیگری که ارایه می دهد بهره وری یک بنگاه را دیدگاه فکری آن در بهبود بخشیدن به وضعیت موجود می داند. براساس نظرات این سازمان انسان می تواندکارهایش را هر روز بهتر از پیش انجام داده و نتایج بهتری به دست آورد.

کندریک و کریمر:  از جمله صاحب نظران مقوله بهره وری بودند که در تعاریف خود از عبارات بهره وری جزیی و بهره وری کلی استفاده کردند.

سومانت: در سال 1979 میلادی بهره وری کل عوامل را مطرح ساخت که تحولی در تعاریف ارایه شده برای      بهره وری بود وی در تعریف خود نسبت بازده ملموس به نهاده ملموس را  عنوان کرد.

تعریف بهره وری

پرسشی که در وهله نخست به ذهن هر خواننده ای متبادر می شود این است که بهره وری چیست؟ برای پاسخ به این پرسش از طرف صاحب نظران علم بهره وری تعاریف گوناگونی ارائه شده که مجموعه آن را می توان در یک کتاب جمع آوری کرد. یکی از بهترین تعاریفی که تاکنون برای بهره وری ارائه شده تعریف زیر می باشد:

بهره وری یعنی : درست انجام دادن کار درست

در تعریف فوق درست انجام دادن کار را کارائی نیز می گویند یعنی اینکه از حداقل مواد ، حداکثر محصول برداشت شود یا از مقدار معینی مواد محصولی با کیفیتی بالاتر تولید شود. اگر به تعریف ارائه شده برای     بهره وری توجه شود جزء دیگر آن کار درست انجام دادن است که اصطلاحا به آن اثربخشی می گویند. مثلا ممکن است با مصرف کمتر مواد،محصول بیشتری تولید کرد ولیکن این محصول کیفیت مطلوب مورد نظر مشتری را نداشته باشد. در این حالت کارائی واقع شده است ولیکن چون محصول فاقد کیفیت لازم است از این رو اثر بخش نبوده و نمی تواند رضایت مصرف کننده را جلب کند. بنابراین ملاحظه می شود که تحقق کارائی و یا اثربخشی به تنهایی موجب افزایش بهره وری نخواهد شد. به عبارت دیگر در مقوله بهره وری باید اولا کاری که انجام می شود کار درستی

 (یعنی مفیدی) باشد و ثانیا این کار به بهترین نحو انجام شود. با تحقق این دو شرط می توان اطمینان حاصل کرد که بهره وری محقق شده است.

از طرف دیگر بهره وری عبارت از ارتباط فیزیکی میان مقدار تولید ایجاد شده (ستانده ) و مقدار منابع به کار رفته (نهاده) درآن در دوره تولید است.

(Input) نهاده/ (Output) ستانده =Productivity) ) بهره وری                                                     

در این رابطه ستانده به کل تولید اشاره دارد حال آن که مراد از نهاده نیروی کار، زمین ، سرمایه ، مدیریت و... می باشد. در واقع  کارایی (Efficiency ) بازده نظام تولید را اندازه گیری می کند. به صورت روشن تر می توان گفت راندمانی که طی آن منابع به محصول تبدیل می شود به صورت اشتباه مصطلح به آن بهره وری می گویند حال آن که باید کارایی نامیده می شد. پس بهره وری بالاتر به مفهوم تولید بیشتر از مقدار معینی از نهاده یا تولید مقدار مشخصی از محصول با استفاده از مقدار کمتری نهاده است. در  سطح یک کارخانه یا فعالیت ، بهره وری نسبت ستانده به نهاده می باشد اما در سطح کلان نشانده عملکرد اقتصاد یک کشور است.

4-تفاوت بهره وری با تولید 

به طور کلی  بهره وری(Productivity ) از تولید (Production ) متفاوت است. بهره وری یک نسبت میان ستانده و نهاده ای است که در ایجاد آن ستانده به کار گرفته شده است.از طرف دیگر تولید حجم ستانده را نشان می دهد و یک مفهوم مطلق می باشد. در یک موسسه اقتصادی مقدار تولید ممکن است دارای افزایش باشد اما همزمان به خاطر استفاده نا مطلوب از منابع ، بهره وری می تواند کاهش داشته باشد. از طرف دیگر استفاده کارا از منابع تولید ممکن است موجب افزایش بهره وری شود در حالی که مقدار تولید کاهش داشته باشد. در ضمن باید توجه داشت که بهره وری با سود دهی تفاوت دارد.

5-اهمیت بهره وری

در جهان امروز بهره وری تقریبا مترادف با پیشرفت می باشد. استاندارد زندگی در یک جامعه به درجه ای از  تامین حداقل نیاز های جامعه بستگی دارد. به عبارت دیگر مقدار و کیفیت غذا ، پوشاک ، مسکن ، آموزش و امنیت اجتماعی  ،استاندارد زندگی را تعیین می کند. برای ارتقای استاندارد زندگی باید غذا ، پوشاک ، مسکن و ... بیشتر تولید شود. افزایش مقدار تولید کالاها و خدمات می تواند از طریق افزایش نهاده های نیروی کار وسرمایه صورت پذیرد و یا اینکه از منابع موجود به صورت کاراتر استفاده به عمل آید. منابع یک کشور عموما محدود می باشد بنا بر این بهره وری بیشتر یک ضرورت برای ارتقای استاندارد زندگی یک ملت می باشد. بهره وری بیشتر موجب رشد اقتصادی و توسعه اجتماعی می شود. با بهبود بهره وری شاغلان به دستمزد بیشتر و شرایط کاری مناسب تر دست خواهند یافت درعین حال فرصت های شغلی بیشتری تولید خواهد شد. بهره وری بالاتر از یک سو موجب کاهش قیمت ها شده و از سوی دیگر سود سهامداران را افزایش می دهد. بهر حال در یک کشور در حال توسعه ای مانند ایران بدون ارتقای بهره وری نمی توان مشکل بیکاری را بر طرف نمود. ،

 برای بهره وری بالاتر باید ضایعات به هر  شکلی که وجود دارد از قبیل ضایعات در مواد ، ماشین آلات ، زمان ، نیروی انسانی ، فضا و دیگر اشکال آن شناسایی و حذف شود. فرآیند هایی که موجب ایجاد ارزش افزوده نمی شوند باید شناسایی و ازچرخه تولید کنار گذارده شوند.

6- سطوح بهره وری

بهره وری در سطوح مختلف مورد بررسی قرار می گیرد. بسته به نوع تحلیل و اهداف مورد انتظار یک تحقیق ، سطح مورد نظر انتخاب و مطالعات انجام می شود. بالاترین سطح بررسی سطح بین المللی و کوچکترین سطح آن که در نظام اجتماعی مورد بررسی قرار می گیرد بهره وری فردی می باشد.

الف -بهره وری در سطح بین المللی

بررسی بهره وری در سطح جهانی مقوله ای است که از دیر باز مورد توجه دانشمندان بوده است. امروزه علاوه بر بهره وری نیروی کار ، شاخص های دیگری در باره بهره وری انرژی ، تکنولوژی مدیریت ، و ... در سطح بین المللی مورد توجه قرار گرفته است. اقتصاد دانان در توسعه و اندازه گیری بهره وری درسطح بین المللی و مقایسه کشور ها با یکدیگر بیشترین سهم را داشته اند. هم اکنون دو موسسه معتبر تحقیقاتی جهانی به نام های موسسه بین المللی توسعه مدیریت (International Institute for Management Development ) و موسسه بازار جهان اقتصاد (World Economic Forum ) که در کشور سویس مستقر می باشند تعداد قابل ملاحظه ای ملاک را جهت مقایسه رقابت پذیری برخی از کشور های جهان که سهمی از تجارت جهانی را در اختیار دارند اندازه گیری کرده و با محاسبه یک شاخص ترکیبی به نام رقابت پذیری ، توان رقابتی کشور های جامعه مورد مطالعه را محاسبه و آن ها را از این منظر رتبه بندی می کنند. در سال های اخیر نیز سازمان بهره وری آسیایی (Asian Productivity Organization ) در این ارتباط پروژه ای را تعریف و در سطح کشور های عضو به مرحله اجرا در آورده است.

ب-بهره وری در سطح ملی    

بررسی بهره وری در سطح کلان پیش زمینه آسیب شناسی اجتماعی و نیز راه آسانی برای اتخاذ سیاست های صحیح است. عموما بررسی بهره وری در سطح کلان دارای دوجنبه است. اول آنکه شاخص های بهره وری در سطح کل اقتصاد مانند بهره وری نیروی کار و سرمایه و ... این امکان را فراهم می آورد تا سطح ویا میزان رشد آن با سایر کشور ها مورد بررسی تطبیقی قرار گیرد و جایگاه کشور در سطح منطقه و جهان مشخص شود. دوم آنکه تحلیل بهره وری یک تحلیل درونی است و سعی می شود با استفاده از شاخص های بهره وری محاسبه شده وضع موجود تبیین و با توجه به اهداف از پیش تعیین شده استراتژی حرکت جهت تحقق اهداف مشخص شود.

ج- بهره وری در سطح بخش

بررسی بهره وری در سطح بخش های مختلف امری اصولی است. تفکیک اقتصاد ملی به بخش های مختلف تولید مانند کشاورزی ، معدن ، صنعت ، نفت و خدمات و هم چنین به سه بخش عمده دولتی ، خصوصی و تعاونی مبنای بررسی های گوناگون در زمینه بهره وری می باشد. تحقیقات قابل توجهی در خصوص بهره وری نیروی کار و تا حدودی بهره وری سرمایه و بهره وری کل عوامل در سطح بخش های اقتصادی صورت کرفته است. شایان توجه است مقایسه بهره وری بین بخش های مختلف اقتصادی تنها برای عواملی از تولید امکان پذیر است که به طور مشترک مورد استفاده قرار می گیرد مانند بررسی بهره وری نیروی کار در بخش های دولتی و خصوصی.

د-بهره وری در سطح سازمان و شرکت

بهره وری در سطح سازمان برابر است با نسبت کار انجام شده سازمان برای تولید کالاها یا ارایه خدمات در طول یک زمان معیین به منابع مصرف شده که در تولید نقش داشته اند. بنا براین برای محاسبه بهره وری در سطح سازمان نسبت به بخش اقتصادی از عوامل ملموس تری استفاده می شود.  سازمان متشکل از شرکت هایی است که خود تولید کننده نوع خاصی از کالاهای نهایی هستند. لذا مفهوم سازمان نباید با مفهوم شرکت اشتباه گرفته شود و سازمان می تواند از جمع جند شرکت به وجود آمده باشد. شرکت مکان ثابتی است که در آن مجموعه ای از عوامل تولید تحت مدیریت و حسابداری واحد جهت تولیدکالا و خدمت به کار افتاده باشد.

ه- بهره وری در سطح واحد تولیدی

واحد تولیدی در واقع قسمتی از شرکت است که به تکمیل محصول نهایی ، تولید قطعه یا ارایه  خدمت خاصی می پردازد. این سطح از تولید  می تواند جزو واحد ، گروه تولیدی ، خط تولید و سالن تولید لحاظ شود. بررسی بهره وری در این سطح علاوه بر عوامل نیروی کار ، سرمایه ، انرژی ، عوامل خاص و فنی چون ماشین آلات و حتی یک ماشین خاص را نیز می تواند شامل شود. بررسی بهره وری یک خط تولید و بررسی بهره وری زمان  همواره با مطالعات کنترل کیفیت همراه است که در حوزه مطالعات عمومی مهندسی صنایع قرار می گیرد.

و- بهره وری فرد شاغل  

میزان بهره فردی شاغلین تحت تاثیر عوامل ملموس و غیر ملموس نظیر اندازه تجهیزات ، شرایط کار ، فرآیندها ، آگاهی و انگیزش قراردارد. اگرچه همه عواملی که به آن اشاره شد در جای خود اهمیت بسزایی دارند ، ولی به جرات می توان انگیزش را به عنوان مهمترین عامل ارتقای بهره وری مطرح کرد. با توجه به مفهوم بهره وری ، اعتقاد بر این است که رشد بهره وری در سطح هر شاغل موجب رشد بهره وری در سطح شرکت می شود و این افزایش موجب افزایش بهره وری در سطح بخش اقتصادی و در نهایت رشد بهره وری ملی می شود. به عبارت دیگر رشد بهره وری در سطح ملی بستگی به رشد بهره وری تک تک شاغلین دارد. با پذیرش این واقعیت که انسان تنها عاملی است که می تواند خود را تغییر دهد و در محیط خود تغییر به وجود آورد ، نقش کلیدی شاغلین به طور اخص و انسان به صورت اعم در فرآیند بهره وری آشکار می شود.

7-چرخه مدیریت بهبود بهره وری

پس از آشنایی با تعریف بهره وری باید دید چگونه از آن استفاده می شود؟ همانگونه که فوقا اشاره رفت با ارتقای بهره وری می توان سطح رقابت پذیری را افزایش داد و از این طریق به بازارهای جهانی راه یافت. برای برنامه ریزی در زمینه ارتقای بهره وری باید بدانیم که از منظر سطح بهره وری در کجا قرار داریم و به کجا می خواهیم برویم و برای رسیدن به مقصد چه راهکارهایی مناسب تر است. صاحب نظران علم بهره وری این مقولات را در چارچوب چرخه مدیریت بهبود بهره وری مطرح می کنند که به آن PDCA نیز می گویند. در کلمات اختصاری به کار رفته برای چرخه مدیریت بهبود بهره وری P حرف نخست کلمه Plan ، D حرف اول کلمه Do ،C  حرف اول کلمه Check و بالاخره  A حرف آغازین کلمه  Affirm می باشد. صاحب نظران علم بهره وری علاوه از چرخه فوق از چرخه دیگری نیز استفاده می کنند که به آن MEPI می گویند. در این چرخه M حرف اول کلمه Measuring ، E حرف نخست کلمه Evaluation ،   P حرف اول کلمه Planning   و I حرف نخست کلمه Implementation می باشد.

  همانگونه که در چرخه مدیریت بهبود بهره وری آمده است گام نخست در این چرخه برنامه ریزی است . برای برنامه ریزی اطلاع از سطح موجود شاخص های بهره وری امری الزامی است . به عبارت دیگر پیش نیاز برنامه ریزی ، اندازه گیری شاخص های بهره وری است .

8- تعریف شاخص های بهره وری

پرسشی که در این مرحله مطرح می شود آن است که شاخص های بهره وری که باید مورد  اندازه گیری قرار گیرند کدامند؟ آیا برای کلیه بخش های اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی ، دستگاه های اجرایی ، واحد های اقتصادی و ... شاخص های بهره وری یکسان تعریف می شود؟ پاسخ به این پرسش منفی است. هر موسسه در ارتباط با رسالت ، اهداف و ماموریت های خود می تواند شاخص های بهره وری مربوط به خود را تعریف کند.

به طور کلی شاخص های بهره وری را می توان به گروه شاخص های کارائی و شاخص های اثر بخشی طبقه بندی کرد

9- انواع شاخص های بهره وری

شاخص های بهره وری که در واقع شاخص های کارآئی هستند و به صورت اشتباه مصطلح به آنها شاخص های بهره وری می گویند ، نسبت هایی می باشند که صورت آن ها یک ستانده ، مخرج آن ها یک  نهاد ه و روند افزایشی آن ها نشان از بهبود وضعیت  دارد.

شاخص های بهره وری خود به دو دسته شاخص های عمومی و شاخص های اختصاصی به شرح زیر طبقه بندی می شوند.

الف - شاخص های بهره وری عمومی

این شاخص ها عموما با الهام از مفاهیم اقتصاد کلان تعریف می شوندکه از جمله می توان شاخص   بهره وری نیروی کار ، بهره وری سرمایه ، بهره وری کل عوامل ، بهره وری مواد، بهره وری انرژی و ... را نام برد. ویژگی این شاخص ها بگونه ای است که با محاسبه آن ها می توان بررسی های تطبیقی در واحد اقتصادی ، طبقه ، گروه فعالیت،  بخش وقسمت اقتصادی را انجام داد. شایان ذکر است که این بررسی ها ی تطبیقی می تواند برای هر یک از شاخص ها در سطح کشور های منطقه یا سطح بین المللی صورت گیرد. در اکثر شاخص های عمومی فوق الذکر صورت کسر ارزش افزوده یا ستانده و مخرج آن یک یا مجموع چند نهاده می باشد. برای درک بهتر این شاخص ها  به تعریف آن ها به شرح زیر پرداخته می شود:

متن کامل را می توانید بعد از پرداخت آنلاین ، آنی دانلود نمائید، چون فقط تکه هایی از متن به صورت نمونه در این صفحه درج شده است.

دانلود فایل